F L U A I

Loading

Hastanelerde genel enfeksiyon kontrolü için yüz maskelerine alışkın olsak dahi COVID-19 pandemisi ile alışkanlıklarımız değişti. Artık cerrahi maskeler günlük hayatımızın bir parçası ve evden yanımıza yedek maske almadan çıkmıyoruz. Yüz maskeleri halkın içine böylesine sızdığı için biz de katılımcıların maskeye olan aşinalığının nasıl değiştiğini ve pandemi için maske kullanımı bitince maske kullanmaya devam edip etmeyeceklerini ölçebileceğimiz bir anket hazırladık.

Bu anketin temel amacı insanların grip gibi diğer enfeksiyon hastalıklarına karşı maske kullanımının etkisine karşı olan farkındalıklarını ölçmekti. Biz bu farkındalığı Likert ölçeği ve aşağıdaki örnek ifadeleri kullanarak ölçmeyi amaçladık:

  • Maske kullanımı kapalı alanlarda COVID-19 yayılımına karşı etkilidir. (Kesinlikle katılıyorum – Kesinlikle katılmıyorum arasında 5 dereceli Likert ölçeği)
  • Maske kullanımı kapalı alanlarda COVID-19 dışındaki hava yoluyla taşınan hastalık etkenlerine karşı koruma sağlar. (Kesinlikle katılıyorum – Kesinlikle katılmıyorum arasında 5 dereceli Likert ölçeği)
  • Maske kullanımı grip/nezleye karşı koruma sağlar. (Kesinlikle katılıyorum – Kesinlikle katılmıyorum arasında 5 dereceli Likert ölçeği)
  • Pandemi öncesinde grip olduğum zamanlarda da maske kullanırdım (Evet ve Hayır yanıtları)
  • Artık grip olduğum zaman da maske kullanacağım. (Evet belki ve hayır yanıtları – 3 dereceli Likert ölçeği)

“Maske kullanımı grip/nezleye karşı koruma sağlar” ifadesi ile enteresan sonuçlara ulaştık:

Bu sütun grafiğinde de görebileceğimiz gibi anketimize 151 tane yanıt aldık ve katılımcıların yarısından fazlası maskelerin gribe karşı koruma sağladığını düşünüyor ve neredeyse yarısı ise bu ifadeye “Kesinlikle katılıyorum” ile karşılık vermiş. Ancak çeşitli araştırmaların gösterdiğine göre maskelerin grip yayılımına karşı etkili olup olmadığına dair güçlü kanıtlar bulunmamakta. Her sene çoğunlukla ekimden nisan ayına kadar süren grip sezonunda maske kullanımının grip yayılımını yavaşlattığı bulunmuştur (2). Ancak bu yavaşlama halk genelinde maske kullanımı ile ilişkilidir. 

Çin halk sağlığı yetkilileri grip sezonu yaklaştığında halk genelinde maske kullanımını teşvik etmektedir. Ve bu yaklaşımla başarılı oldukları gözlenmiştir (3). Ancak kontrollü araştırmaların yapılmasıyla konu hakkında kesin bir şey söylemek mümkün olacaktır. Yapabileceğimiz en iyi şey bulunduğumuz ülkedeki halk sağlığı figürlerini ve doktorlarımızı dinleyip ona göre aksiyon almak olacaktır, size grip yayılımı hakkında gereğinden fazla stres yapmamanızı tavsiye ediyoruz ve hijyen ile sağlıklı bağışıklık sisteminin sahip olabileceğiniz en etkili iki koruma olduğunu hatırlatıyoruz.


Her ne kadar katılımcıların yarısı maske kullanımının gribe karşı etkili olduğundan oldukça emin gözükse de buna yönelik hareket etmeyi planlamadıklarını görüyoruz. “Artık grip olduğum zaman da maske kullanacağım.” ifadesine gelen yanıtları inceleyelim:

Kırmızı kesim “Hayır”, mavi kesim “Evet” ve turuncu kesim “Belki” yanıtlamıştır.

İnsan davranışını özetleyen durumlardan biri de düşündükleriyle yaptıkları arasında tutarlılık gözlemlemenin oldukça zor olması diyebiliriz. Önceki ifadeyle bu ifadeye gelen yanıtları karşılaştırdığımızda başta şaşırsak da anlamlandırmaya çalışırken birkaç gerçeği düşündük. Katılımcıların büyük bir çoğunluğu Türkiye ve Kuzey Amerika’dan oldukları ve bu bölgelerde grip sezonunda halk genelinde maske kullanımı şu ana kadar pek tavsiye edilmediği için katılımcıların bu konuda kesin fikirleri olmadığı açık. Ayrıca her ne kadar puan alacakları bir yanıtlandırma yapıyor olmasalar da doğru yanıtı bulmaya çalıştıkları için “belki” yanıtının içlerinden en güven veren yanıt olduğu da açık. Sonuç olarak pandeminin normal algımızı değiştirdiği ve sağlığımız hakkında hiç olmadığı kadar endişeli olduğumuzu görüyoruz. Bu elbette kötü bir şey değil, özellikle 2020 grip sezonunda grip vaka sayılarının yüksek hijyen kuralları sebebiyle düşmüş olması bu endişenin en büyük meyvelerinden biri sayılabilir.

Özetlemek gerekirse maskeler hakkında grip ile ilişkilendirerek belli bir anlayışa ulaşabildiğimizi düşünüyoruz. Anketimize katılım gösterdiğiniz için de teşekkür ederiz. İlerleyen blog yazılarında da ilgili olduğu sürece anket sonuçlarından bahsedeceğiz. Siz de bu sırada grip, enfeksiyon ve FluAI hakkında daha çok şey öğrenmek için App Store ve Play Store’dan uygulamamızı indirebilirsiniz. FluAI App her zaman yanınızda ve devamlı sizin için çalışıyor.

Referanslar:

  1. COVID-19 Pandemisi Sonrası Maske Kullanımı Hakkında Anket, FluAI App (2021).
  2. Brienen, N., Timen, A., Wallinga, J., van Steenbergen, J., & Teunis, P. (2021). The Effect of Mask Use on the Spread of Influenza During a Pandemic. Retrieved 15 March 2021.
  3. COWLING, B., ZHOU, Y., IP, D., LEUNG, G., & AIELLO, A. (2021). Face masks to prevent transmission of influenza virus: a systematic review. Retrieved 15 March 2021.

Yazar

Elif Başak Alço

PM & CLINICAL TEAM

Related Post

Leave a Comment